Yerel Tarih Araştırmacı Sadi Uyar, yaptığı araştırmalar sonucunda 1914 yılında Devrek Kazası’na bağlı Dirgine Köyünün nahiye yapıldığını ortaya çıkardı.
1840 yılında Dirgine köyünün ‘kaza’ olduğuna işaret eden Sadi Uyar, bu kazaya bağlı olarak da Yellice, Adatepe, Meksene, Comu, Kızancı, Aksu, Pelitli, Divan-ı Nefsi Dirgine, Gürdeşe, Taşbanlar ve Divanlar karyelerinin bulunduğunu, ifade etti. Osmanlı arşivi kayıtlarında 16.yy dan 19.yy kadar kaza olarak geçen Dirgine’nin 1870 yılında yayınlanan “İdare-i Umumüye-i Vilayet Nizamnamesi” ile de “Vilayetlerin Livalara, Livaların Kazalara, Kazaların Nahiyelere ve Nahiyelerde Karyelere (Köyler) dönüştürüldüğünü” vurguladı.

Dirgine’nin 4.7.1900 tarihinde nahiye olarak gözükse köy statüsüne dönüştürüldüğünü belirten Uyar, bu bilgilere dair esas kayıtların 1915 yılına ait olduğunu, söyledi.
DİRGİNE 1915’TE YENİDEN NAHİYE OLDU
Bolu Sancağı’na bağlı kaza merkezi olan Devrek’e bağlı Perşembe, Tefen ve Dirgine köylerinin nahiye yapılmasına yönelik 1330 (1914) tarihli Bolu Mutasarrıfı Ali Osman tarafından, Dahiliye (İçişleri) Nezareti (bakanlık)’ne yazılan,10426 sayı ve 587 evrak numaralı karar yazısında şöyle deniliyor; “Devletlü Efendim Hazretlerine, Devrek kazası dahilinde Perşembe, Tefen ve Dirgine namileriyle üç nahiye teşkili hakkında Meclis-i Umumi Livaca müstehiz karar sureti evrak müteferasıyle mean ve lion takdim kılınmakta ifa-yı muktezasına müsaade buyurulması babından emrû ferman hazreti men vekil emrindedir”. Yerel Tarihçi Uyar, Dahiliye Nezaratince Bolu Mutasarrıfı Ali Osman Bey’e gönderilen 21 Şubat 1914 tarihli cevabi yazıda da, “Devrek kazası 3.sınıftan bir nahiye teşkil edebileceğinden bunun nerede teşkili münasip ise merkez ve kariyelerinin ve mevkiinin mübin defter ve haritasının irsali babında gönderilmesinin” istendiğine dikkati çekti.
Dahiliye Nezaretinin 16 ve 30 Nisan 1914 tarihli yazısıyla Bolu Mutasarrıflığından, nahiye yapılması istenen Tefen, Dirgine ve Perşembe karyelerinin, dahili livadan yeniden 3 nahiye teşkil edilebileceğinden bittetkik edilmesini isim ve mevkilerin irsalinin istendiğini belirten Uyar, bu çalışmaların yapılarak en kısa sürede bakanlığa gönderildiğini ifade etti.
Bolu Mutasarrıfı Ahmet Bey tarafından Dahiliye Nezaretine yazılan22 Haziran 1914 tarihli yazıda; “Devrek 3.sınıftan nahiye teşkilatına Dirgine karyesinin nahiye olmaya elverişli olduğu ve Tefen ve Yenice Pazarı mevkiinde sorunlar bulunduğu”nun belirtildiğine işaret etti.
Dahiliye Nezareti tarafından 29 Haziran 1915 tarihli ve 185 numaralı tahriata binaen yazılı ve Bolu Mutasarrıfı Ahmet Bey’e gönderilen yazı ile Dirgine ve Tefen Pazarının nahiye olmasının kabul edildiğini dile getiren Sadi Uyar, gönderilen yazıda ; “Devrek kazası dahilinde 28 kariyeden müteakip Dirgine ve Tefen pazarı mevkii merkez ittihas edilmek üzere 3.sınıftan bir nahiye teşkilatına tensip olunmuş ve muhasebe kalemine gönderilmesine karar verilmiştir.”denildiğini ifade etti.
1915 yılında nahiye ünvanını kazanan Dirgine (Yazıcık) Zonguldak’ın 1924 yılında il yapılmasıyla da yeniden Devrek’e bağlı köy statüsüne getirildi.
Kaynak: Bölge Haber
